Scholen
onder vuur
in Oekraïne

Stepan en Yaroslav, allebei 14 jaar, uit Charkov, gingen voor het laatst naar hun school op 23 februari. De volgende dag werden ze gewekt door het geluid van zware ontploffingen. Stepan en Jaroslav vertellen over de dagen en nachten die ze in een kelder doorbrachten tijdens de bombardementen op de stad. 

“Er was enorm veel lawaai, heel veel rook en er hing een indringende geur van roet,” vertelt Yaroslav. “Overal in de omgeving stonden gebouwen in brand. Onze school werd 12 uur lang onder vuur genomen.”

Hun school - ooit een gebouw met drie verdiepingen met het motto “Succes in het Leren – Succes in het Leven” boven de schoolpoort – raakte helemaal verwoest. De muren zien nu zwart door de explosies, geen enkel raam is nog intact en de gevel is doorzeefd door kogels en granaten. 

Stepan vertelt: “Toen ik zag hoe onze school in vlammen opging, had ik tranen in mijn ogen.”

Stepan kan zich pas concentreren op zijn huiswerk als de beschietingen ophouden en als hij niet hoeft te schuilen voor de voortdurende aanvallen. Omdat er geen stabiele internetconnectie is, is het moeilijk om online de lessen te volgen en contact te houden met de leerkrachten. 

De jongens dromen ervan dat de oorlog stopt en dat hun school weer wordt opgebouwd. 
"Ik zou heel graag terug naar school gaan," zegt Yaroslav. "We hadden er geweldige leerkrachten en vrienden."

Marianna, 10 jaar, slaagt er wel nog in de lessen online te volgen in Vinnytsia. " In het begin hadden we 4 à 5 lessen per dag. Nu zijn het er nog 2 of 3." Het meisje wordt ook regelmatig opgeschrikt door het luchtalarm. " Als het alarm afgaat, dan laat ik het weten aan mijn leerkracht, klap mijn PC dicht en ren naar de gang om te schuilen.”

Hoewel ze blij is met de online lessen, mist ze haar vrienden, de pauzes met chocomelk en haar taekwondo- en naailessen.

"De klas-chat wordt gebruikt om foto's van bladzijden uit de schoolboeken door te sturen. Vele kinderen hebben immers al hun schoolmateriaal moeten achterlaten toen ze op de vlucht sloegen," vertelt Natalia, Marianna’s moeder. "Maar het heeft ook een positieve kant - mijn dochter kan nu goed overweg met een foto-editor."

Kinderen en jongeren in Oekraïne raken hun houvast kwijt doordat ze niet meer naar school kunnen gaan. In noodsituaties is het voor hen nochtans essentieel om naar school te kunnen gaan, in de eerste plaats om te voorkomen dat ze levenslang de prijs betalen door de misgelopen lessen. Het is een veilige haven waar ze structuur vinden, sociale contacten en waar het leven zoveel mogelijk zijn normale gang gaat in uiterst moeilijke omstandigheden. Het is ook een plaats waar ze begeleiding krijgen om met de traumatische gebeurtenissen en de stress van het conflict om te gaan.